Maken

Op onze poster wilden we zichtbaar maken dat het huidige nieuws “stuk” is. We kozen ervoor om de problemen die wij zagen meteen duidelijk te maken met korte, opvallende teksten. Daarom staat er groot: “Het nieuws is stuk!” met daaronder dat veel mensen hun nieuws krijgen door algoritmes, wat zorgt voor polarisatie. Ook lieten we zien dat je bij veel betrouwbare nieuwsbronnen moet betalen, waardoor niet iedereen toegang heeft tot goede informatie.

Verder schreven we op de poster dat wij op de Fediverse willen werken met open-source bronverificatie. Daarmee wilden we laten zien dat gebruikers zelf kunnen controleren waar informatie vandaan komt en of een nieuwsbericht betrouwbaar is. Het doel van de poster was om te laten zien dat ons ontwerp een oplossing biedt voor de problemen die wij zagen in de huidige nieuwsvoorzieningen, zoals filterbubbels, betaalmuren en het gebrek aan transparantie.

Door deze poster realiseerden we ons later, onder andere door de feedback van Marleen, dat we vooral onze oplossing hadden gepresenteerd, terwijl het belangrijker was om eerst duidelijker zichtbaar te maken wat er precies stuk is aan de huidige nieuwsplatforms. Dat inzicht heeft ons geholpen om opnieuw scherp te kijken naar de kernproblemen van nieuwsvoorziening en die beter uit te werken voordat we onze oplossing verder ontwikkelden.

In het Business Model Canvas van VeriNews hebben we overzichtelijk opgeschreven hoe ons nieuwsplatform werkt en welke mensen en organisaties daarbij horen. We keken wie belangrijk zijn voor het platform, zoals studenten die nieuws maken, deskundigen die helpen met controleren, en jongeren die het nieuws lezen. Ook schreven we op welke dingen nodig zijn om VeriNews goed te laten werken, zoals goede techniek, redactietools en begeleiding voor studenten. Verder dachten we na over hoe het platform kan blijven bestaan, bijvoorbeeld door donaties, steun van scholen of samenwerking met partners. Door het BMC kregen we een duidelijk beeld van wat VeriNews nodig heeft om betrouwbaar, eerlijk en open nieuws te kunnen maken.

Switching software

Ik ben overgestapt van Microsoft Edge naar Firefox, omdat ik een browser wilde die beter met privacy omgaat. Firefox staat bekend om het beschermen van gebruikersdata en het blokkeren van trackers, en dat vond ik een fijn idee. Ook is Firefox open source, wat het voor mij betrouwbaarder voelt dan een browser van een groot commercieel bedrijf.

De overstap ging heel makkelijk. Het installeren was zo gedaan en mijn bladwijzers en wachtwoorden werden bijna automatisch overgezet. De browser voelde meteen vertrouwd, omdat hij niet heel anders werkt dan Edge. Wat ik handig vond, is dat Firefox standaard veel trackers blokkeert.

Wel kwam ik erachter dat ik nog een aparte adblocker moest downloaden om advertenties beter te blokkeren. Dat werkt nu gelukkig heel goed, maar ik vond het jammer dat dit niet standaard in Firefox zit. Dat had het nog makkelijker gemaakt.

In het begin merkte ik dat overstappen niet alleen technisch is, maar ook iets met gewoontes te maken heeft. Soms klikte ik automatisch op het Edge-icoontje, gewoon omdat ik dat al jaren doe. Het kostte even tijd om mezelf aan te leren om Firefox te openen.

Wat ik prettig vind aan Firefox is dat het rustiger en veiliger voelt. Ik zie minder reclame, word minder gevolgd en heb meer controle over mijn privacy-instellingen. De browser werkt ook snel en stabiel, dus ik mis niks wat ik in Edge had.

Soms merk ik dat websites liever willen dat ik Edge of Chrome gebruik, maar dat maakt me juist bewuster van hoe groot de invloed van die bedrijven is. Alles bij elkaar heeft de overstap mij laten zien hoe sterk digitale gewoontes kunnen zijn, maar ook hoe fijn het is om software te gebruiken die beter past bij wat ik belangrijk vind: privacy, openheid en controle over mijn eigen data.

Het doorgelopen inclusieve design-proces

Voor dit project hebben we een prototype gemaakt van VeriNews, een nieuwsplatform dat jongeren en studenten helpt om eerlijk, betrouwbaar en duidelijk nieuws te krijgen. Tijdens onze analyse zagen we dat het huidige nieuws vaak problemen heeft, zoals nepnieuws, betaalmuren en algoritmes die bepalen wat je wel en niet te zien krijgt. Dit zorgt ervoor dat mensen sneller in een filterbubbel komen en dat polarisatie wordt versterkt. Dat staat ook uitgebreid in ons deskresearch, waarin we uitleggen waarom nieuws op sociale media vaak onduidelijk of misleidend kan zijn

Omdat we een alternatief wilden maken dat beter werkt voor jongeren, bedachten we VeriNews: een platform dat laat zien hoe nieuws wordt gemaakt, welke keuzes er worden gemaakt en waar de informatie vandaan komt. In ons platform draait het om transparantie en betrouwbaarheid. Dat betekent dat artikelen gecontroleerd worden door deskundigen, dat er geen algoritmes zijn die bepalen wat je ziet, en dat iedereen kan controleren welke bronnen gebruikt zijn. Dit past bij de waarden die wij belangrijk vonden, zoals eerlijkheid, privacy, kennisdeling en gelijke toegang tot informatie – waarden die we ook terugzien in onze interviews, waar jongeren aangaven dat ze vooral behoefte hebben aan kort, duidelijk en neutraal nieuws

Tijdens het uitwerken van het idee gebruikten we een Business Model Canvas. Daarin brachten we alle belangrijke onderdelen van het platform in kaart. Welke partners we nodig hebben zoals deskundigen en studenten, welke activiteiten belangrijk zijn zoals factchecking en begeleiden van nieuwemakers, en hoe het platform financieel kan blijven bestaan via donaties, fondsen en samenwerkingen met onderwijsinstellingen. Door dit overzicht kregen we beter inzicht in wat er nodig is om VeriNews in de praktijk te laten werken

We hebben ook nagedacht over het publieksprobleem dat we wilden oplossen. Onze poster richtte zich eerst vooral op onze oplossing, maar door feedback onder andere van Marleen Stikker realiseerden we ons dat we eerst duidelijker moesten laten zien wat er stuk is aan de huidige nieuwsvoorziening. Polarisatie, betaalmuren en gebrek aan transparantie waren daarbij de belangrijkste punten. Daarna hebben we het concept aangescherpt om deze problemen beter te adresseren, zoals terug te zien is in de uiteindelijke ontwerp op pagina 18–19 van ons verslag

Wat ik vooral heb geleerd tijdens dit project, is dat het maken van een nieuwsplatform veel meer inhoudt dan alleen een website ontwerpen. Het vraagt om nadenken over waarden, verantwoordelijkheid en de maatschappelijke impact van nieuws. Ik ben me veel bewuster geworden van hoe belangrijk het is dat nieuws eerlijk en transparant is, en hoe snel dingen mis kunnen gaan wanneer algoritmes of commerciële belangen bepalen wat mensen zien. Ook heb ik geleerd hoe belangrijk het is om verschillende perspectieven te gebruiken – van studenten, lezers, deskundigen en docenten – om een platform te bouwen dat echt werkt voor iedereen.

Dankzij dit proces begrijp ik beter waarom nieuwsvoorziening zo complex is en waarom een platform als VeriNews belangrijk kan zijn voor jongeren die betrouwbare informatie willen zonder gedoe, algoritmes of verborgen belangen.

Om ons idee duidelijk te laten zien, hebben we een visueel concept van onze website gemaakt. We hebben eerst beschreven hoe VeriNews eruit zou moeten zien en welke onderdelen belangrijk zijn, zoals de homepage, de nieuwsberichten, het publicatiesysteem en de functies voor studenten en deskundigen. Die beschrijving hebben we daarna aan AI gegeven, zodat er een duidelijke visualisatie kon worden gemaakt.

Het resultaat is een overzichtelijke weergave van hoe de website van VeriNews eruit kan zien. Je ziet meteen hoe het platform werkt van het lezen van nieuws tot het publiceren van artikelen door studenten. Door het visueel te maken, werd ons idee veel makkelijker te begrijpen voor anderen. Het hielp ons om tijdens de presentatie snel duidelijk te maken hoe VeriNews eruitziet en hoe gebruikers er straks mee kunnen werken.

Reflectie – Maken

Tijdens het onderdeel maken heb ik geleerd hoe belangrijk het is om publieke waarden mee te nemen in een ontwerp. Met ons project VeriNews heb ik laten zien dat ik rekening kan houden met waarden zoals eerlijkheid, transparantie, toegankelijkheid en privacy. Ik merkte dat een ontwerp niet alleen mooi of handig moet zijn, maar ook moet passen bij wat belangrijk is voor gebruikers en voor de samenleving.

Bij het ontwerpen van VeriNews werkten we volgens het idee van Value Sensitive Design. We onderzochten eerst wat er misgaat in het huidige nieuws, zoals nepnieuws, betaalmuren, algoritmes die bepalen wat je ziet en een gebrek aan transparantie. Door dit goed in kaart te brengen, begreep ik beter welke waarden we moesten versterken. Ons Business Model Canvas hielp daarbij, omdat we daarmee konden zien welke partijen betrokken zijn, zoals studenten, deskundigen en lezers, en welke belangen zij hebben.

In de ideationfase bedachten we veel manieren om nieuws betrouwbaarder te maken, zoals factchecking, bronverificatie en een platform zonder algoritmes. Uiteindelijk kozen we voor VeriNews, omdat dit het beste aansloot bij onze visie: een open en eerlijk platform waar studenten kunnen leren én nieuws kunnen maken. Door feedback van docenten en van Marleen Stikker leerden we nog beter nadenken over wat er echt stuk is aan nieuwsplatformen, en hoe onze oplossing daarop moest aansluiten.

Om ons idee tastbaar te maken, maakten we een visueel concept van de website met behulp van AI. Door het ontwerp te visualiseren werd duidelijk hoe features zoals het publiceren van artikelen, het volgen van onderwerpen en het werken zonder algoritmes eruit zouden zien. Dit hielp ons om ons idee goed uit te leggen en om gericht feedback te krijgen.

Bij de opdracht Switching Software leerde ik daarnaast dat veranderen van online gedrag lastiger is dan het lijkt. De overstap van Edge naar Firefox liet me zien hoe sterk digitale gewoontes zijn, maar ook hoe belangrijk het is om bewust te kiezen voor software die beter past bij je waarden, zoals privacy en controle.

Wat ik vooral heb geleerd, is dat een ontwerp pas echt goed werkt als het zowel technisch als maatschappelijk klopt. Ik kan nu beter uitleggen waarom bepaalde ontwerpkeuzes bijdragen aan publieke waarden en hoe je een platform ontwerpt dat eerlijk en open blijft.

Door creatief en visueel te werken werd mijn ontwerp sterker en betekenisvoller, en kreeg ik een beter beeld van hoe je technologie kunt maken die echt iets bijdraagt aan de samenleving.